The Second Farmstay là dự án đầu tiên trong quá trình nghiên cứu và phát triển mô hình farmstay giữa nhóm thiết kế và chủ nhà - một nông dân thế hệ mới đang tích cực ứng dụng công nghệ và kỹ thuật hiện đại trong sản xuất nông nghiệp. Công trình nằm tại Cẩm Mỹ, Đồng Nai, cách sân bay Long Thành đang xây dựng khoảng 55m, cách cao tốc Bắc - Nam khoảng 8km và cách khu du lịch núi Chứa Chan - chùa Gia Lào khoảng 20km. Khu vực này đang dần hình thành một cộng đồng cư dân trẻ làm nông nghiệp, nơi được gọi vui là “Láng Me City”.

Một ngôi nhà nhỏ nằm giữa vườn cây ăn trái

Ngay từ giai đoạn đầu, kiến trúc sư và chủ nhà đã cùng thảo luận sâu về cách tổ chức một mô hình sống gắn với sản xuất nông nghiệp: từ hệ thống tuần hoàn nước, tiết kiệm năng lượng cho đến mối quan hệ giữa ngôi nhà với vườn cây và hồ nước xung quanh. Mục tiêu của dự án không chỉ là tạo ra một nơi lưu trú nghỉ dưỡng, mà là xây dựng một hệ sinh thái nhỏ nơi sinh hoạt, thư giãn và hoạt động nông nghiệp có thể vận hành song song.

Công trình như một hệ sinh thái nhỏ nơi sinh hoạt, thư giãn và hoạt động nông nghiệp vận hành song song

Tại khu vực miền Đông Nam Bộ, phần lớn các hộ gia đình sử dụng giếng khoan để phục vụ tưới tiêu nông nghiệp. Việc khai thác liên tục trong thời gian dài khiến nguồn nước ngầm ngày càng suy giảm. Vì vậy, ngay từ đầu Farmstay đã ưu tiên thiết kế một hồ nước trung tâm nhằm phục vụ trữ nước tưới cho vườn cây ăn trái. Nước được bơm từ giếng khoan lên hồ, sau đó phân phối lại cho hệ thống tưới tiêu.

Hồ nước vừa là một bể trữ nước, vừa trở thành yếu tố cảnh quan và điều tiết vi khí hậu cho toàn bộ khu đất. Mặt nước giúp giảm nhiệt cho không gian xung quanh, đồng thời tạo nên một lớp đệm sinh thái cho công trình. Hồ cũng được sử dụng để trồng các loại rau thủy sinh, vừa góp phần lọc nước tự nhiên vừa cung cấp thực phẩm sạch cho gia đình. Một lượng cá vừa phải được nuôi trong hồ nhằm bổ sung nguồn thực phẩm và tạo thêm trải nghiệm sinh hoạt nông nghiệp cho khách ghé thăm.

Hồ nước trung tâm nhằm phục vụ trữ nước tưới cho vườn cây ăn trái

Ngôi nhà được chia thành hai phần rõ rệt. Các không gian riêng tư như phòng ngủ, bếp, phòng thờ, phòng vệ sinh và sauna được tổ chức thành các khối đặc đặt về một phía của khu đất. Khu vực tiếp khách, bàn ăn và mái hiên được mở rộng về phía hồ, tạo nên một không gian sinh hoạt liên tục giữa trong nhà và ngoài trời.

Trong đời sống nông thôn, hiên nhà thường là nơi diễn ra các hoạt động giao tiếp thường ngày, nơi hàng xóm ghé chơi, uống trà và trò chuyện. Từ thói quen này, một khu vực uống trà nhỏ được bố trí giữa hồ nước, tạo thành điểm dừng chân yên tĩnh để mọi người có thể ngồi quây quần giữa cảnh quan thiên nhiên. Còn phòng khách bên trong nhà được sử dụng chủ yếu cho những dịp tiếp khách quan trọng hoặc các hoạt động sinh hoạt gia đình như xem tivi và tụ họp buổi tối.

Song song với việc nghiên cứu mô hình sống bền vững, nhóm thiết kế cũng thử nghiệm các giải pháp xây dựng nhằm giảm tác động môi trường của quá trình thi công. Sau nhiều năm hành nghề, nhóm nhận thấy xây dựng truyền thống tạo ra lượng phát thải lớn từ khâu khai thác vật liệu, sản xuất xi măng, nung gạch cho đến vận chuyển và thi công. Vì vậy, The Second Farmstay trở thành công trình thử nghiệm đầu tiên cho một hệ giải pháp xây dựng bán tiền chế.

Các khối chức năng riêng tư sử dụng phương pháp xây dựng truyền thống với ba khối tường gạch đơn giản. Những khối này được tách rời nhau, tạo khe thoáng để hình thành luồng đối lưu gió từ hồ nước vào bên trong nhà. Trong khi đó, phần không gian sinh hoạt chung và hệ mái được cấu tạo từ hệ khung thép tiền chế mạ kẽm. Phía trên là lớp tôn PU cách nhiệt, phía dưới là hệ trần gỗ tự nhiên.

Hệ vách bao che của khu vực này được tổ hợp từ khung sắt, lưới thép đột lỗ và các tấm kính tiền chế, giúp công trình vừa thông gió tự nhiên, vừa tận dụng ánh sáng ban ngày, đồng thời vẫn đảm bảo tầm nhìn rộng mở ra cảnh quan vườn và hồ nước. Phần mái được thiết kế vươn dài về phía hồ để giảm bức xạ mặt trời trực tiếp lên hệ cửa kính, từ đó cải thiện điều kiện vi khí hậu cho không gian bên trong.

Hệ vách bao che của khu vực này được tổ hợp từ khung sắt, lưới thép đột lỗ và các tấm kính tiền chế

The Second Farmstay cũng là bước thử nghiệm đầu tiên cho Giải pháp xây dựng 5G – một hệ giải pháp nhà lắp ghép hướng đến việc giảm tác động môi trường của ngành xây dựng. Giải pháp này tập trung vào năm mục tiêu chính: giảm cấu tạo, giảm nhân công, giảm thời gian thi công, giảm chi phí, giảm phát thải.

Trong dự án này, công trình mới chỉ áp dụng ở mức bán tiền chế với tổng mức đầu tư khoảng 1,5 tỷ đồng. Theo nhóm thiết kế, nếu áp dụng hoàn toàn công nghệ của hệ giải pháp 5G, chi phí xây dựng có thể giảm xuống khoảng 1 tỷ đồng, tương đương mức tiết kiệm 25-30% tổng đầu tư.

The Second Farmstay không chỉ là một ngôi nhà nghỉ dưỡng giữa vườn cây ăn trái, mà còn là thử nghiệm cho một mô hình sống gắn liền với nông nghiệp, du lịch và sinh thái. Thông qua việc kết hợp hệ thống trữ nước, mặt hồ cảnh quan, vườn cây và các giải pháp xây dựng giảm phát thải, công trình hướng tới một cách tiếp cận bền vững hơn cho kiến trúc nông thôn đương đại. Ở đó, ngôi nhà không tách rời khỏi môi trường xung quanh, mà trở thành một phần của chu trình sống: nơi sinh hoạt, sản xuất và nghỉ ngơi cùng tồn tại trong một cấu trúc hài hòa với tự nhiên.